Әтнә табиб-фтизиатры Илнур Латыйпов киңәшләре

Туберкулез һава-тамчы һәм һава-тузан юллары аша тапшырыла. Микобактерияләр туберкулез белән авыручы сөйләшкәндә, йөткергәндә, төчкергәндә  бүлеп чыгара торган вак тамчыларда була..

Соңгы 2-3 елда безнең районда туберкулез буенча вәзгыять яхшы булып кала. Бу хакта  табиб-фтизиатр Латыйпов Илнур Гомәр улы хәбәр итте. Бацилляр авырулар (ягъни актив туберкулез процессы булган пациентлар) теркәлми, үлүчеләр саны теркәлми.
Туберкулез бактерияләре белән зарарланган кешеләр саны якынча 25-30% тәшкил итә.

Ләкин аларның һәр унынчысы гына авырый! Микобактерияләрне туберкулез белән авыручы һәркем түгел, ә үпкә тукымасының таркалуы һәм бактерияләр бүленүе (гади телдә – туберкулезның ачык формасы) белән авыручы кеше генә аерып чыгара. Микобактерияләр дозасын авыру кеше белән турыдан-туры элемтәгә кермичә дә алырга мөмкин, чөнки алар тузан кисәкчекләренә утырырга һәм уңай шартларда 18 көнгә кадәр шунда калырга сәләтле. Авыруның башлангыч билгеләре ОРВИны, бронхитны хәтерләтергә мөмкин. Бу чорда ниндидер үзенчәлекле билгеләр булмаска да мөмкин.

Туберкулез белән авыру куркынычы зур булган халык төркемнәре.

- ашказаны-эчәк трактының хроник авырулары булган затлар
- шикәр чире белән авыручылар
- үпкәләрнең хроник обструктив авырулары (бронхиаль астма, хроник бронхит)булган затлар
- нарколог, психиатрда исәптә торучы затлар
- туберкулез белән авыручылар белән контактлы озак вакыт гормональ, иммуносупрессив терапия кабул итүче авырулар
- ВИЧ-инфекцияле
- социаль яктан җиһазландырылмаган кешеләр-мигрантлар, эшсезләр, билгеле бер яшәү урыны булмаган, ИТУ һәм СИДАН азат ителгән затлар.

Үпкә туберкулезы симптомнары:

- Сизелерлек хәлсезлек, арыганлык, хроник арыганлык.
- Йокысызлык, төнге коточкыч төшләр.
- Аппетитның кимүе һәм тән массасының югалуы.
- Төнге тирләү (ул шулкадәр көчле булырга мөмкин ки, авыруга урын-җирне алыштырырга туры килә).
- Тән температурасының, нигездә, субфебриль күрсәткечләргә кадәр күтәрелүе, ягъни 37,5°стан югары булмавы. Температура даими саклана һәм салкын тию белән бергә бара.
- Ютәл. Башта авыруларны коры йөткерү борчый, ләкин авыру көчәя барган саен какырык барлыкка килә.
- Кан эчү. Туберкулезның соңрак стадияләренә хас.
- Күкрәк читлегендә авырту. Йөткергәндә барлыкка килгән авырту плевраның патологик процесска тартылуын күрсәтә.
 Көчле сулыш алу авырлыгы.

Вакцина турында. Беркемгә дә сер түгел, вакцина соңыннан туберкулез йоктыру булмаячагына 100% гарантия бирми. Ул чагында, әлбәттә, ни өчен кирәк дигән сорау туа? Эш шунда ки, БЦЖ туберкулезга каршы иммунитет булдыра, ул беренчел инфицирование вакытында, шулай ук туберкулез инфекциясен таратучылар белән контактлар булганда көчле яклау күрсәтергә сәләтле. Әгәр дә организм барыбер авырудан көчсезрәк булып чыкса, вакцина туберкулезның аеруча авыр, генераллаштырылган формалары (диссеминацияле һәм миллиар форма) үсешен булдырмый калачак. Шулай итеп, инфекциядән тулысынча саклануны тәэмин итмичә, прививка ясату авыруның барышын сизелерлек җиңеләйтәчәк һәм үлемнән саклап калачак